Koncepcja Sobiborskiego Parku Narodowego

Zapraszamy do zapoznania się z wyjściową koncepcją granic i modelu funkcjonowania proponowanego parku narodowego na terenie Lasów Sobiborskich oraz analizą przyrodniczą zasadności utworzenia najwyższej formy ochrony na tym terenie.

Intencją naszej inicjatywy jest zaproponowanie takiego modelu parku, który nie odbierałby lasu mieszkańcom. W warunkach sobiborskich jest to jak najbardziej możliwe.

AKTUALNA KONCEPCJA – czerwiec 2026

Na podstawie wniosków z licznych rozmów z bezpośrednio mieszkańcami kilkunastu miejscowości (marzec-maj 2026), samorządowcami oraz innymi środowiskami oraz zrealizowanych w maju 2026 spotkań otwartych wypracowana została nowa, ograniczona koncepcja granic proponowanego Sobiborskiego PN. W myśl tej koncepcji 7347,6 ha, co stanowi 14,9% obszaru Lasów Sobiborskich

Szczegóły aktualnej koncepcji omówione zostały w zaktualizowanym opracowaniu: Bartłomiej Woźniak, Patrycja Woźniak „Sobiborski Park Narodowy. Koncepcja granic i stref ochrony” (czerwiec 2026) na stronach 41-46 POBIERZ PDF

PODPISZ APEL O OTWARTY PARK NARODOWY, WSPARCIE ROZWOJU REGIONU I ZACHOWANIE BAGIEN W RAMACH „TARCZY WSCHÓD”

Poniżej znajdziecie państwo szereg materiałów prezentujących koncepcję będąca punktem wyjścia do lokalnej i ogólnopolskiej debaty , z której wyłoni się kształt parku, który będzie przedmiotem ewentualnej decyzji władz lokalnych.

Zobacz filmową i muzyczną wizytówkę Lasów Sobiborskich na You Tube i na Facebooku

„WIADOMOŚCI SOBIBORSKIE – INFORMATOR”

Na 20 stronach prezentujemy koncepcję Parku, mapę, proponowane zasady funkcjonowania, analizę społeczno-gospodarczą i wiele innych. POBIERZ PDF

„Wiadomości” dystrybuujemy w terenie w wersji papierowej. Jeśli chcesz otrzymać swój egzemplarz – zapraszamy do kontaktu towarzystwo@ekolublin.pl

Mieszkańców i mieszkanki Lasów Sobiborskich oraz osoby związane z tym regionem zapraszamy do wypełnienia ANKIETY

Aktualne informacje i dyskusje na FACEBOOKu

OTWARTY PARK

Aktualna propozycja to park o powierzchni ok. 19,3 tys. ha* położony głównie na terenie gmin Włodawa, Wola Uhruska i Hańsk, a także obejmujący niewielki fragment gminy Wyryki (ok. 196 ha)
Obszary ochrony ścisłej zajmowałyby w tej koncepcji ok. 1,6 tys. ha, czyli
Większość powierzchni parku stanowiłaby strefa ochrony czynnej, dla której postulujemy możliwość swobodnego poruszania się mieszkańców oraz zbioru runa leśnego. Na dużej części tego obszaru (ponad połowa powierzchni parku) proponujemy dopuszczenie zmodyfikowanej gospodarki leśnej. Z proponowanych granic parku wyłączono niemal całkowicie grunty prywatne.

SZCZEGÓŁOWY OPIS I MAPA AKTUALNEJ PROPOZYCJI ZNAJDUJĄ SIĘ W PUBLIKACJI DOSTĘPNEJ POD LINKIEM

Dlaczego park narodowy?

W świetle badań jest to jeden z najbogatszych przyrodniczo zakątków Polski. Największym walorem jest ogromna różnorodność środowisk podmokłych i jezior otoczonych przez zróżnicowane tereny leśne i otwarte. Pod względem ilości rzadkich gatunków oraz ich zagęszczenia teren ten nie ustępuje istniejącym parkom narodowym. Występuje tu niemal sto gatunków roślin zagrożonych wyginięciem oraz 105 szczególnie cennych i priorytetowych gatunków zwierząt. Sobiborskie populacje 38 gatunków roślin i zwierząt należą do najważniejszych populacji w kraju. Gniazduje tu na przykład najliczniejsza w Polsce populacja gadożera. Dla wielu gatunków jest to jedyne miejsce występowania na Lubelszczyźnie. Sztandarowymi gatunkami są żółw błotny i puszczyk mszarny, dla których jest to miejsce o ogromnym znaczeniu. Wiele z rzadkich roślin i zwierząt występuje również w lasach gospodarczych, poza istniejącymi rezerwatami. Liczebność niektórych z nich zauważalnie spada i wymagają zabiegów czynnej ochrony. Głównym zagrożeniem jest obniżanie się poziomu wód w związku z powtarzającymi się głębokimi suszami. To właśnie gospodarka wodna byłaby jednym z ważnych zadań nowego parku.

Bartłomiej Woźniak, Patrycja Woźniak Sobiborski Park Narodowy. Koncepcja granic i stref ochrony wersja aktualna – czerwiec 2026 archiwalna wersja (GRUDZIEŃ 2024) (pobierz jako PDF)

Bartłomiej Woźniak, Patrycja Woźniak
Walory przyrodnicze Lasów Sobiborskich w kontekście zasadności powołania na tym obszarze parku narodowego (pobierz jako PDF)

PODPISZ APEL O OTWARTY PARK NARODOWY, WSPARCIE ROZWOJU REGIONU I ZACHOWANIE BAGIEN W RAMACH „TARCZY WSCHÓD”

LIST DO MIESZKAŃCÓW PRZYSZŁEGO PARKU I OKOLIC: „LASY SOBIBORSKIE PARKIEM NARODOWYM? POROZMAWIAJMY   pobierz treść listu (PDF)                 

ANKIETA DLA MIESZKAŃCÓW LASÓW SOBIBORSKICH, POSIADACZY NIERUCHOMOŚCI ORAZ OSÓB PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚĆ NA TERENIE LASÓW SOBIBORSKICH  

wypełnij ankietę  

SUBWENCJE EKOLOGICZNE DLA GMIN

Znowelizowana Ustawa o dochodach samorządów wprowadza od 2025 roku tzw subwencję ekologiczną dla gmin, powiatów i województw, na których terenie znajdują się obszary chronione. Głównym beneficjentem tych płatności są gminy. Najwyższe stawki wprowadzono dla powierzchni chronionych w parku narodowym. W 2025 roku jest to 620 zł/ha rocznie. Poniżej przedstawiamy symulację wpływów do gmin wg poszczególnych proponowanych wariantów.

UWAGA NA FAKE NEWSY I DEZINFORMACJĘ

W ostatnim czasie w mediach społecznościowych i na ulotkach rozpowszechniane są szeroko nieprawdziwe informacje. Mieszkańcy straszeni są wywłaszczeniami (prawie nie stosowanymi), zakazem korzystania z lasu (w koncepcji teren z zakazem wstępu jest b. ograniczony) czy objęciem 42 tys. ha ochroną ścisłą (w opisywanych wariantach strefa ochrony ścisłej wynosi od 4,6 do 9 tys. ha). Materiały te informują o rzekomym wyższym bezrobociu i upadku gospodarki w parkowych gminach, wyludnieniu, zakazie budowy domów itd, powołując się na rzekome dane np. GUS, bez żadnych konkretnych odnośników. Zapraszamy do zapoznania się z krótkimi analizami wybranych mitów, zaopatrzonymi w odnośniki do publikowanych danych, analiz badań.

1 Bezrobocie, wyludnienie, utrata pracy w Lasach, spadek wartości nieruchomości

2. Parki narodowe a rozwój lokalny i gospodarka – przegląd badań naukowych

3 Parki narodowe w Polsce i w Europie – porównanie udziału w powierzchni